FIKIH SOSYAL HAYAT 5

Aşağıda hak ve hukuk ile ilgili olarak bilgi verilmiştir. Bunlardan hangisinde yanlışlık vardır?

1. A) Hak, hukukun bir kişiye tanıdığı yetki
2. B) Hak, hukukun bir kişiye yüklediği yükümlülüktür.
3. C) Hukuk kişinin sahip olduğu otorite yetkisidir.
4. D) Hukuk kişiye, sahip olduğu mallar üzerinde tasarruf yetkisi verir.

Hak ve Hürriyetle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerin hangisinde bilgi yanlışlığı vardır?

1. A) Hürriyet sözlükte özgürlük ve bağımsızlık anlamına gelir.
2. B) İslam’da kişi hak ve hürriyetlerinin korunmasında devletten çok bireye sorumludur.
3. C) Hürriyet ise bir kimsenin kendisine ve aşkalarına zarar vermeden haklarını kullanabilmesidir. C) D) İnsanlar kendi hak ve hürriyletlerini başkalarının hak ve hürriyetlerine zarar vermeden kullanabilirler.

Peygamberimiz (s.a.v.)’in  “Her hakkı sahibine veriniz.” “Kıyamet gününde hakları mutlaka sahiplerine ödeyeceksiniz.”Hadis-i Şeriflerinden aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılmaz?

1. A) İslam’da hakların korunması esastır.
2. B) İslam insan hak ve hukukunu öncelikli olarak korumayı amaçlar.
3. C) Hakların ihlali ise büyük günahlardan olduğundan cezası ancak ahrette verilecektir.
4. D) Hakkı ihlal edenlerin hem dünyada hem de ahirette cezalandırılacağı bildirilmiştir.

Haklar, mükellef açısından üçe ayrılır. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan biri değildir?

1. A) Allah hakkı B) Kamu hakkı C) İnsan hakkı            D) Müşterek (karma) hak olmak üzere

İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) biri değildir?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) Kamu hakkı ( kamusal alan dokunulmazlığı)

İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) biri değildir?

1. A) Kamu hakkı ( kamusal alan dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Neslin korunması (namus ve ırz dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)

Peygamberimiz, “Müflis (iflas eden) kimdir, bilir misiniz?” diye sormuş. Sahabe,

“Bizce müflis, parası ve malı tükenen kimsedir.” şeklinde cevap vermişlerdir. Bunun üzerine

Peygamberimiz şöyle buyurmuştur: “Ümmetimin müflisi kıyamet gününde namazı, orucu ve zekâtı ile gelen, fakat kötü söz söyleyen, iftira eden, haksız yere başkalarının malını yiyen, canına kıyan ve başkalarına zarar veren kimsedir. Sonunda hakkını ihlal ettiklerine sevapları dağıtılır. Eğer sevapları borcunu ödemeden tükenirse alacaklılarının günahlarından alınıp ona yüklenir ve neticede cehenneme atılır.” Müslim, Birr, 59.

Yukarıdaki hadisi hak ve hukukun önemi açısından yorumlandığında öncelikli olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılır?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)

Peygamberimiz, “Müflis (iflas eden) kimdir, bilir misiniz?” diye sormuş. Sahabe,

“Bizce müflis, parası ve malı tükenen kimsedir.” şeklinde cevap vermişlerdir. Bunun üzerine

Peygamberimiz şöyle buyurmuştur: “Ümmetimin müflisi kıyamet gününde namazı, orucu ve zekâtı ile gelen, fakat kötü söz söyleyen, iftira eden, haksız yere başkalarının malını yiyen, canına kıyan ve başkalarına zarar veren kimsedir. Sonunda hakkını ihlal ettiklerine sevapları dağıtılır. Eğer sevapları borcunu ödemeden tükenirse alacaklılarının günahlarından alınıp ona yüklenir ve neticede cehenneme atılır.” Müslim, Birr, 59.

Yukarıdaki hadisi hak ve hukukun önemi açısından yorumlandığında öncelikli olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılır?

1. A) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)

Aşağıdakilerden hangisi hukukullaha örnek değildir?

1. A) İbadetler (Namaz, oruç, hac, zekât vb.) B) İyiliği emretmek, kötülüğü yasaklamak,
2. C) Kamu mal ve menfaatlerini korumak gibi fiil ve ibadetler D) Yalancı şahitliği yapmak

Aşağıdakilerden hangisi hukuku’l ibad örnek değildir?

1. A) Bir kimsenin sattığı mal karşılığındaki alacağı
2. B) İnsanın hayatını, aklını, sağlığını ve malını koruma
3. C) Kişinin sağlığını, çocuklarını ve mallarını koruması
4. D) Babanın çocuğu üzerindeki velayet hakkı

Aşağıda verilen bilgilerin hangisinde bilgi yanlışlığı vardır?

1. A) İnsanlar, kendilerine tanınan yetkiler dâhilinde sahip oldukları haklar üzerinde tasarrufta bulunabilirler.
2. B) Diğer insanların haklarını ihlale yönelik davranışlar cezayı gerektirir.
3. C) Dinimizde temel haklara zarurî maslahatlar (zaruriyât) denir.
4. D) İnanç, ibadet ve topluma (kamuya) ait menfaatleri gerçekleştirmeye yönelik haklar Müşterek (karma) haklardır

Aşağıda verilen bilgilerin hangisinde bilgi yanlışlığı vardır?

1. A) Maslahatlar korunmadığı zaman sosyal hayatın düzeni bozulur, fertlerin ve toplumun menfaati zedelenir.
2. B) Dinimizde temel haklara zarurî maslahatlar (zaruriyât) denir.
3. C) Hakların korunması için ancak ahirete yönelik birtakım yaptırımlarla (müeyyideler) sağlanabilir.
4. D) Allah ve insan hakkının bir arada bulunduğu haklara müşterek hak denir.

İnsan hakkı (hukuku’l-ibad): Bunlar, özel olarak fertlerin maslahat ve menfaatini korumayı

hedef alan haklardır.

Müşterek (karma) hak: Allah ve insan hakkının bir arada bulunduğu haklara müşterek hak

denir. İnsanın hayatını, aklını, sağlığını ve malını koruma müşterek haklardandır. Çünkü bu haklarda hem kişinin hem de Allah’ın hakkı (toplumun menfaati) söz konusudur. Aşağıdakilerden müşterek haklara örnek olarak verilebilir?

1. A) Katile kısas uygulanarak cezalandırılması B) Namaz kılmayanın cezalandırılması
2. C) Orucu bilerek bozan kimsenin kefaret orucu tutması D) İhram yasaklarına uymayan kimsesin çiğnediği yasağa göre cezalandırılması

Müşterek (karma) hak: Allah ve insan hakkının bir arada bulunduğu haklara müşterek hak

denir. İnsanın hayatını, aklını, sağlığını ve malını koruma müşterek haklardandır. Çünkü bu haklarda hem kişinin hem de Allah’ın hakkı (toplumun menfaati) söz konusudur. Aşağıdakilerden müşterek haklara örnek olarak verilemez?

1. A) İçki içenin cezalandırılması B) Katilin cezalandırılması
2. C) Hırsızın cezalandırılması D) Orucu bilerek bozan kişinin cezalandırılması

Peygamberimiz bu konuda şöyle buyurmuştur: “Ben de bir insanım. İnsanlar bana gelip birbirlerinden davacı oluyorlar. Belki içlerinden biri kendini diğerinden daha iyi savunur. Ben de onun haklı olduğunu düşünür ve lehine hüküm veririm. Bu şekilde her kime bir başkasının hakkını vermişsem, bu onun için ateşten parçadır. Ona göre ister alsın, ister bıraksın.” Müslim, Akdiye, 5.

Yukarıdaki hadisi hakların korunması bakımından değerlendirdiğimizde aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşamayız?

1. A) Bazı hakların mahkeme önünde ispatı mümkün olmayabilir.
2. B) İspatı mümkün olmayan durumlarda kişi Rabb’i katında ve kendi vicdanında sorumlu olur.
3. C) Hakim mevcut verilerden ve şahitlerden hareketle bazen yanlış kararlar verebilir.
4. D) Avukatlık mesleği her halükarda gerekli ve caiz bir meslektir.

Peygamberimiz bu konuda şöyle buyurmuştur: “Ben de bir insanım. İnsanlar bana gelip birbirlerinden davacı oluyorlar. Belki içlerinden biri kendini diğerinden daha iyi savunur. Ben de onun haklı olduğunu düşünür ve lehine hüküm veririm. Bu şekilde her kime bir başkasının hakkını vermişsem, bu onun için ateşten parçadır. Ona göre ister alsın, ister bıraksın.” Müslim, Akdiye, 5.

Yukarıdaki hadisi hakların korunması bakımından değerlendirdiğimizde aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşabiliriz?

1. A) Mahkeme önünde ispatı mümkün olmayan hiçbir husus olamaz.
2. B) Mahkemede ispatı mümkün olmayan durumlarda kişi Rabb’i katında ve kendi vicdanında sorumlu olur.
3. C) Hakim mevcut verilerden ve şahitlerden hareketle bazen yanlış kararlar verir. Ancak yanıltılacağını da hesaplayarak kendi kanaatini ön planda tutmalıdır.
4. D) Kişinin haklı yada haksızlığının ortaya çıkmasında savunma makamı olarak avukatlık gerekli ve caiz bir meslektir. Bu nedenle savunmada her yol mübahtır.

Dinin korumayı amaçladığı en temel haklardan biri yaşama hakkıdır. Bununla ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerin hangisinde bilgi yanlışlığıvardır?

1. A) Anne rahminde canlanmamış çocuk kürtaş ile alınabilir.
2. B) Her insan ana rahmine düştüğü andan itibaren yaşama hakkına sahiptir.
3. C) İnsanların hayat hakkının korunması nass ile sabittir.
4. D) Kişinin intihar etme hakkı yoktur.

 İnsanların hayat hakkının korunması ile ilgili bir ayette şöyle buyrulmuştur: “Geçim endişesi ile çocuklarınızın canına kıymayın. Biz, onların da sizin de rızkınızı veririz. Onları öldürmek gerçekten büyük bir suçtur.” Yukarıdaki ayet yorumlandığında aşağıdakilerden hangisine ulaşılmaz?

1. A) Allah bütün insanların hayat hakkının korunmasını istemiştir.
2. B) Hayat hakkını ortadan kaldıracak her türlü fiili de yasaklamıştır
3. C) Kişinin ötönazi (kendisinin öldürülmesini istemesi) hakkı vardır
4. D) Cana kastetmenin büyük günahlardan olduğunu bildirmiştir.

Bir ayette “… Kendi kendinizi öldürmeyin…” buyrulmuş Peygamberimiz de bulunmuştur: “Allah katında dünyanın yok edilmesi, bir mümini öldürmekten daha hafiftir.” Yukarıdaki ayet yorumlandığında aşağıdakilerden hangisine ulaşılmaz?

1. A) Kişinin başkalarını öldürme hakkı olmadığı gibi intihar etme hakkı da yoktur
2. B) Bir doktorun hastasının ölümüne yardımcı olması (ötanazi) da büyük bir günahtır.
3. C) İnsan ne kendi ne de başkasının bedeni ve canı üzerinde zarar verici tasarrufta bulunamaz.
4. D) Fetva alındığı takdirde intihar saldırıları caizdir.

Örneğin, ihtiyacı olanlara iş ve barınma imkânı sağlamalıdır. Kızılay ve diğer sosyal yardım kuruluşlarını desteklemeli, toplumsal yardım kurumlarında gönüllü olarak çalışmalıdır. Gerektiğinde kan bağışında bulunarak insan hayatını kurtarma yolunda çaba göstermelidir.

Mâide suresinin 32. ayetinde bir canı kurtarmak bütün insanlığı kurtarmak, bir cana kıymak ise bütün insanlığı öldürmek gibi değerlendirilmiştir. Buna göre aşağıdakilerin hangisi söylenemez?

1. A) İnsan, kendi hayatını koruduğu gibi diğer insanların hayatını korumak için de elinden geleni yapmalıdır.
2. B) Can güvenliğinin olmadığı bir toplumda insanlar güven ve huzur içinde yaşayamazlar. Bu nedenle bir haksız yere insanı öldüren cezalandırılmalıdır.
3. C) İslam Hukuku’nda haksız yere adam öldüren birisine mahkeme hak ettiği cezayı vermediği takdirde, ölen kişinin yakınlarının o kişiyi öldürme hakları mevcuttur.
4. D) Katilin cezalandırılması, intiharın haram kılınması, kanun önünde herkesin eşit olup adalet prensibinin benimsenmesi gibi hususlar da hayat hakkını korumaya yöneliktir.

“Bu ay ve bu belde (Mekke) nasıl kutsal (korunmuş) ise canlarınız, mallarınız, namus ve şerefiniz de öylece mukaddestir (her türlü saldırıdan korunmuştur). Herkesin yaptığından kendisi sorumludur. Babanın işlediği cinayetten oğlu sorumlu tutulmaz (kan davası güdülemez)…” Buharî, Hac, 132.

Yukarıdaki Hadis-i Şerif’i İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerin hangisinin belirtildiğini söyleyebiliriz?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı) ve Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı) ve Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı) ve Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)

“Eğer Rabb’in dileseydi, yeryüzündekilerin hepsi, topluca iman ederdi. Yoksa sen inanmaları için insanlara zor mu kullanacaksın?”Yûnus suresi, 99. ayet.

Yukarıdaki ayeti İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerin hangisinin belirtildiğini söyleyebiliriz?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)

İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı) açısından aşağıdaki cümleleri değerlendirdiğimizde hangisinde bilgi yanlışlığı vardır?

1. A) İnanç ve ibadet hürriyetine sahip olan kimseler, inandığı dinin ibadetlerini rahatça yerine getirirler.
2. B) Kişi inancının gereklerini yerine getirirken herhangi bir baskı, zorlama ve kınamaya maruz kalmazlar.
3. C) Birey inandığı dini başkalarına anlatabilmesi ve tebliğ edebilmesi yetkililerin iznine bağlı olmalıdır.
4. D) İslam dini, insanları istediği dini seçme konusunda serbest bırakmıştır. İnsanlara inançlarından dolayı baskı yapılmasını yasaklamıştır.

Kur’an-ı Kerim’de    “Dinde zorlama yoktur; artık doğruluk eğrilikten ayrılmıştır…” Bakara suresi, 256. ayet. “De ki: Hak (Kur’an) Rabb’inizdendir. Öyleyse dileyen inansın, dileyen inkâr etsin…” Kehf suresi, 29. ayet.  “Sen öğüt ver! Çünkü sen sadece bir uyarıcısın. Onlara zor kullanacak değilsin. Gâşiye suresi, 21-22. ayetler buyrulur. Yukarıdaki ayetlerde İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerin hangisinin belirtildiğini söyleyebiliriz?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)

Peygamberimizin Necranlı Hristiyanlarla yaptığı anlaşmaya göre, “Onların malları ve canları Allah’ın ve Resulünün koruması altındadır. Onlar ibadetlerini yerine getirme konusunda serbesttirler. Hiç bir din adamı görevli olduğu kilisenin dışına gönderilmeyecektir…”Muhammed Hamidullah, İslam Peygamberi, C 1, s. 622.

Yukarıdaki bilgileri İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerin hangisinin belirtildiğini söyleyebiliriz?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)

“İnsanlardan bazısı, bir bilgisi, bir rehberi ve aydınlatıcı bir kitabı olmadığı hâlde, sırf Allah

yolundan saptırmak için salınıp kasılarak (gurur ve kibir içinde) Allah hakkında tartışmaya

kalkışır. Onun için dünyada bir rezillik vardır; kıyamet gününde ise ona yakıcı azabı

tattıracağız.” Hac suresi, 8, 9. ayetler.

Yukarıdaki ayette İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerin hangisinin belirtildiğini söyleyemeyiz?

1. A) İslam dini insanların yanlış bilgilerle aldatılarak doğru yoldan saptırılmalarını da inanç hürriyetine

müdahale saymıştır.

1. B) Kişi inancının gereklerini yerine getirirken herhangi bir baskı, zorlama ve kınamaya maruz kalmamalı.
2. C) Kimse kimsenin günahını sırtlanmaz.
3. D) Tarikat ve cemaat liderleri alim statüsünde olduklarından, alimlerde peygamberlerin varisleri olduğundan, onların cemaatlerini ve müritlerini yönlendirme hakları vardır.

Mekke’de müşrikler Peygamberimize, bir yıl Peygamberimizin onların putlarına tapması, bir yıl da onların Allah’a tapmaları şeklinde bir teklif getirmişlerdi. Bunun üzerine bu teklifin tutarsızlığını ve insanların birbirlerinin dinlerine karışmaması gerektiğini vurgulayan şu ayet indirilmiştir:  “Sizin dininiz size, benim dinim banadır.”2

Yukarıdaki ayette İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerin hangisinin belirtildiğini söyleyemeyiz?

1. A) Günümüzde İbrahimî dinler olarak bilinen Yahudi-Hıristiyan-İslam dini arasında dinler arası diyalog bu ayet çerçevesinde meşrudur ve devam etmesi gerekir.
2. B) Farklı inançlara sahip insanların kendi inançları doğrultusunda ve karşılıklı anlayış içerisinde bir arada yaşayabilecekleri
3. C) Bu ayet gereğince Müslümanların iktidarda olduğu Medine döneminde Müslüman olmayanlara asla baskı yapılmamış, herkes kendi dininin gereklerini rahatlıkla yerine getirmiştir.
4. D) Peygamberimiz bu duruma Medine sözleşmesinde açıkça yer vermiştir.

Fatih Sultan Mehmet, İstanbul’un fethinden sonra Müslüman olmayanlara inanç ve ibadet hürriyeti tanımıştır. Bu hoşgörü sayesinde birçok Hristiyan, Müslüman olmuştur. Bunun bir ifadesi olarak da İstanbul’da ki Ortodoks mezhebine mensup olanların şöyle dediği rivayet edilir: 

“Kardinal (Hıristiyanlıktaki Katolik mezhebi başpapazı) külahı göreceğime , Osmanlı Sarığı görmeyi tercih ederim”

Ortodoksların bu düşüncesi İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

1. A) Yaşama hakkı (can dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)

1. A) Düşünce hürriyeti din hürriyeti ile yakından alakalıdır. Çünkü din hürriyeti tamamen insanın özgür iradesine dayalı bir haktır.
2. B) Düşünce özgürlüğü kişinin serbestçe düşünebilmesi, düşündüklerini de sözlü veya yazılı olarak ifade edebilmesidir.
3. C) Düşünce hürriyeti kişinin istediği bilgiye hiçbir kısıtlama olmaksızın her türlü yol ve yöntemi kullanarak ulaşmayı içerir.
4. D) İslam ulemasının bilgi üretmede uymak zorunda olduğu en önemli ölçü Kur’an-ı Kerim, akıl ve duyu organlarıdır.

İçki, uyuşturucu gibi aklî yeteneği ortadan kaldıran şeyleri haram kılmıştır. Düşünce özgürlüğünü kısıtlayan fiili veya sözlü her türlü hakareti, alaya alma gibi küçük düşürücü, insan onurunu kırıcı davranışları da yasaklamıştır.

Yukarıdaki bilgiler İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) açısından değerlendirdiğimizde aşağıdakilerden hangisinin belirtildiğini söyleyebiliriz?

1. A) Neslin korunması (namus ve ırz dokunulmazlığı)
2. B) İnanç ve ibadet hürriyeti (din dokunulmazlığı)
3. C) Düşünce hürriyeti (akıl dokunulmazlığı)
4. D) Mülkiyet hakkı (mal dokunulmazlığı)

İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) birisi de “Düşünce hürriyeti” (akıl dokunulmazlığı)’dır. Aşağıdakilerden hangisi buna örnek olarak verilemez?

1. A) İçki içmek B) Kumar oynamak
2. C) Uyuşturucu kullanmak D) İradeyi yanlış yönlendiren sihir, fal, kahinlik gibi fiiller

İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) birisi de Neslin korunması (namus ve ırz dokunulmazlığı)’dır. Aşağıdakilerden hangisi buna örnek olarak verilemez?

1. A) Kur’an’da, zinadan ve fuhuştan uzak durulması emredilmesi.
2. B) Kişilere ve aileye yönelik onur kırıcı söz söylemek ve iftirada bulunmanın yasaklanması.
3. C) Evlenmenin teşvik edilmesi.
4. D) Sağlıklı bir nesil oluşması için akraba evliliğinden kaçınılması gerektiği

“Namuslu, kötülüklerden habersiz mümin kadınlara zina isnadında bulunanlar, dünya ve ahirette lanetlenmişlerdir. Onlar için çok büyük bir azap vardır.”. Nûr suresi, 23. ayet.  “Zinaya yaklaşmayın, çünkü o, açık bir hayasızlıktır, çok kötü bir yoldur.” İsrâ suresi, 32. ayet

İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) birisi de “Neslin korunması (namus ve ırz dokunulmazlığı)’dır. Ayetler yorumlandığında aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

1. A) Neslin korunması için öncelikle sağlıklı bir aile müessesesine ihtiyaç vardır.
2. B) Kişilere ve aileye yönelik onur kırıcı söz söylemek ve iftirada bulunmak da yasaklanmıştır.
3. C) Her aile çocuklarına iyi bir eğitim vermelidir. Onları zararlı alışkanlıklardan korumalıdır.
4. D) Başkalarının özel hayatın gizliliğine saygı duyulmalıdır. Namus konusunda zan yasaktır.

Mülkiyet hakkı, sahibine malı kullanma, gelirlerinden yararlanma, tüketme ve saklama gibi tasarruf yetkisi sağlar. İslam dini meşru yollardan helal kazanç elde etmeyi teşvik etmiştir.

İslam dininin korunmasını istediği temel insan haklarından (Zarûrât-ı Hamse) birisi de Neslin korunması (namus ve ırz dokunulmazlığı)’dır. Aşağıdakilerden hangisi buna örnek olarak verilemez?

1. A) Miras yemek B) Rüşvet yemek C) Kumar oynamak    D) Hırsızlık yapmak

Dinimizde insanlara mal ve mülkiyet hakkı üzerinde tam bir tasarruf yetkisi tanınmıştır. Ancak

ölçüsüz ve meşru olmayan yöntemlerle kazanmak ve aynı şekilde ölçüsüz ve meşru olmayan yerlere harcama yapmak dinimizce hoş karşılanmamıştır.

1. A) Mülkiyet hakkını ihlal eden eylemlerin başında hırsızlık gelir.
2. B) Mülkiyet hakkına yönelik haksız eylemlerden biri de başkasının malına zarar vermektir.
3. C) Kişi kendi kazancını istediği gibi tasarruf ve harcama yetkisine sahiptir. Bu nedenle zorla zekat alınamaz.
4. D) Tefecilik ve rüşvet mal ve mülkiyet hakkına yönelik haksız eylemlerden sayılmış ve yasaklanmıştır.

( D ) Hırsızın ve katilin cezalandırılması müşterek haklardandır. Hırsız  ya da katil cezalandırıldığı zaman hem mağdur olan kimselerin hakkı korunmuş hem de Allah’ın hakkı olan toplumun can ve mal güvenliği sağlanmış olur.

( D ) İslam dini hayat hakkının korunması için birtakım ilkeler belirlemiştir. Bunların başında hayatı

devam ettirebilmek için çalışmayı emreden ve cana kastetmeyi yasaklayan ilkeler gelir.

( D ) Kamu hakkı denilince topluma ait mal ve menfaatler akla gelir. Buna Allah hakkı da denir. Örneğin, yollar, camiler, okullar ve hastaneler bütün topluma hizmet vermektedirler. Bu nedenle buralara zarar vermek ve buraları amacı dışında kullanmak kamu hakkının ihlali sayılmıştır.

İnanç, ibadet ve topluma (kamuya) ait menfaatleri gerçekleştirmeye yönelik haklar Allah hakkı’dır (hukukullah)dır.

( D ) Mülkiyeti ve menfaati topluma ait olan eşyaya kamu malları denir. Bütün devlet daireleri, okullar, camiler, yollar, köprüler, çeşmeler ve barajlar ya da tüm doğal zenginlikler kamu malıdır.

( D ) Peygamberimiz kamu mallarını “sadaka-i cariye” kapsamında saymış, bu görevleri yerine getirenlerin öldükten sonra bile sevap kazanmaya devam edeceklerini bildirmiştir.

Temel hak ve hürriyetlerimizi engellemeye ve yok etmeye yönelik olduğu için İslam’da bazı davranışlar yasaklanmıştır. Can güvenliği içinöldürmek yasaklanmıştır.

Temel hak ve hürriyetlerimizi engellemeye ve yok etmeye yönelik olduğu için İslam’da bazı davranışlar yasaklanmıştır.  İnanç ve ibadet hürriyeti için zorlama yasaklanmıştır.

Temel hak ve hürriyetlerimizi engellemeye ve yok etmeye yönelik olduğu için İslam’da bazı davranışlar yasaklanmıştır.  Düşünce hürriyeti için içki, uyuşturucu yasaklanmıştır.

Temel hak ve hürriyetlerimizi engellemeye ve yok etmeye yönelik olduğu için İslam’da bazı davranışlar yasaklanmıştır. Nesil emniyeti içinzina yasaklanmıştır.

Temel hak ve hürriyetlerimizi engellemeye ve yok etmeye yönelik olduğu için İslam’da bazı davranışlar yasaklanmıştır. Mülkiyet hakkının korunması için hırsızlık, gasb, rüşvet, kumar yasaklanmıştır.

Aşağıda Kamu Mallarının Korunmasıyla ilgili olarak verilen bilgilerin hangisinde bilgi yanlışlığı vardır?

1. A) Kamu mallarında her insanın hakkı vardır.
2. B) Kamu mallarında her canlının hakkı vardır.
3. C) Kamu mallarına tahrip etmek ve bunlara zarar vermek kamu hakkını ihlal etmektir. Ancak tazmini devlete aittir.
4. D) Kamu malları herkese ait olduğu için kullanımı da herkese açıktır.

Aşağıda Kamu Mallarının Korunmasıyla ilgili olarak verilen bilgilerin hangisinde bilgi yanlışlığı vardır?

1. A) Kişiye ait özel hak ihlalinde hak sahibiyle helalleşmek yeterli olduğu hâlde kamuya ait haklarda hem toplumun hakkının ödenmesi hem de Allah’tan af dilenip tövbe edilmesi gerekmektedir.
2. B) Kamu malları sadece insanlar içindir.
3. C) Kamuya ait vakıf ve devlet mallarında herkesin hakkı vardır.
4. D) Halk arasında, “Tüyü bitmedik yetimin hakkı vardır” söylenen söz kamu hakkına yöneliktir.

“Tüyü bitmedik yetimin hakkı” sözünden ne anlıyorsunuz?

1. A) Yaşama hakkı B) Kamu hakkı
2. C) Kul hakkı D) Mülkiyet hakkı

Aşağıdakilerden hangisi Kamu hakkı ihlaline yönelik davranışlara örnektir.

1. A) Toplu taşıma araçlarına zarar vermek.
2. B) Kumar oynamak
3. C) Tefecilik yapmak
4. D) Faiz yemek

Aşağıdakilerden hangisi Kamu hakkı ihlaline yönelik davranışlara örnektir.

1. A) Hırsızlık yapmak
2. B) Okul eşyalarını hor kullanmak.
3. C) Dolandırıcılık yapmak
4. D) Alış-verişte hile yapmak

Aşağıdaki çoktan seçmeli soruların doğru seçeneklerini işaretleyiniz.

1. Aşağıdakilerden hangisi temel hak ve özgürlüklerden biri değildir?
2. A) Yaşama hakkı B) İbadet hakkı C) Sorumluluk hakkı
3. D) Düşünce özgürlüğü E) Mülkiyet hakkı
4. Aşağıdaki haklardan hangisi olmadığı zaman diğerleri bir anlam taşımaz?
5. A) İbadet hürriyeti B) İnanma hakkı C) Hayat hakkı
6. D) Mülkiyet hakkı E) Düşünce hürriyeti
7. Aşağıdakilerden hangisi nesil emniyeti için alınmış önlemlerden biri değildir?
8. A) Evlilik B) Konut dokunulmazlığı C) Boşanma yetkisi
9. D) Zinanın haram oluşu E) Evlere girerken izin almak
10. Aşağıdakilerden hangisi mülkiyet hakkını korumaya yönelik tedbirlerden biridir?
11. A) Kumarın yasaklanışı B) İçkinin yasaklanışı C) Çevrenin korunması
12. D) İntiharın yasaklanışı E) Düşünce hürriyeti
13. “Eğer Rabb’in dileseydi, yeryüzündekilerin hepsi, topluca iman ederdi. Yoksa sen

inanmaları için insanlara zor mu kullanacaksın?” (Yûnus suresi, 99. ayet.)

Yukarıdaki ayette hangi temel hakka vurgu yapılmıştır?

1. A) İnanç hürriyeti B) Mülkiyet hakkı C) Eğitim hakkı
2. D) Nesil emniyeti E) Yaşama hakkı

Ç. Aşağıdaki boşlukları verilen ifadelerin uygun olanı ile doldurunuz.

(şehit, gazi, mareşallik, gazilik, kahramanlık, bütün insanları, helal, temiz)

1. “Kim bir cana kıymış ya da yer yüzünde bozgunculuk yapmamış olan bir kimseyi öldürürse

sanki ……… ……… öldürmüş gibidir.” (Mâide suresi, 32. ayet.)

2. “Ey insanlar! Yeryüzünde bulunanların …….. ve …….. olanlarından yiyin.”

(Bakara suresi, 168. ayet.)

3. Din ve vatan uğrunda ölenlere …….. ; mücadele ettikten sonra geri dönenlere ise ……………

denir.

4. Mustafa Kemal Atatürk’e 19 Eylül 1921 tarihinde ………… unvanı ve ……………… rütbesi

verilmiştir